Prawdziwy skarb narodowy, słony , twardy, owczy ser pachnący dymem...oscypek .Na Podhale przywędrował między XIII a XIV wiekiem wraz z kulturą wołoską.
Na jeden ser , ważący niecały kilogram potrzeba 6-7 litrów mleka , dobrego owczego mleka :
"Jak owca jest źle wypasiona, to daje złe mleko. Jak się nie wyśpi, daje mało mleka. Jak leje deszcz, jest zimno, to mleko też nie jest najlepsze.- przekonuje juhas Władysław"
" Od trawy zależy smak mleka. A od mleka smak sera. Z każdej polany oscypek jest inny"
Dziś sprzedawane są też oscypki mieszane , z mleka krowiego i owczego, ba ...można nawet kupić oszukane sery , które zamiast wędzić sie w dymie przez 3-14 dni , moczone są w kawie dla uzyskania odpowiedniego koloru.
Oryginalne , owcze oscypki są produktem sezonowym i choć wyrabiane są jedynie od maja do przełomu września i października , to trzymane w odpowiednich warunkach przetrwają całą zimę.
zródło : Trybuna Śląska / Jarosław Rybak
Kupując oscypek zastanawiam się nad sposobem jego przyrządzenia ...mmm ...smażony , zapiekany , może z makaronem ? Na myśleniu i planowaniu zazwyczaj się kończy , bo wieczorem kroję ser w cieniutkie plasterki , siadam przed telewizorem , zajadam i zanim się obejrzę po oscypku nie ma śladu ...
Tym razem byłam niezwykle dzielna i udało mi się ocalić kawałek sera :)
Przyrządziłam go w sposób szybki i prosty.
Gruby plaster oscypka (ok. o,5 cm) włożyłam pomiędzy kromki tostowego chleba (okrojonego ze skórki) , kanapkę lekko przycisnęłam dłonią, zamoczyłam w roztrzepanym jajku, obtoczyłam w tartej bułce i usmażyłam na sklarowanym maśle na złoty kolor. Podałam z chutney'em z żurawin.
sobota, 19 stycznia 2008
Ser na medal
środa, 16 stycznia 2008
Fatayer - szpinakowe pierożki
Zima. Świat pokryty białym puchem , spadające z nieba płatki śniegu...widok jak z bajki.
Niestety , pogoda wariuje i coraz rzadziej raczy nas tak urzekającymi obrazkami.
Szaro , buro i ponuro , słońca jak na lekarstwo , plucha , wilgoć , resztki brudnego śniegu zalegającego na trawniku...brrrr.
W takie dni lubię odświeżyć wakacyjne zdjęcia i choć na chwilę przenoszę się w miejsce "gdzie zawsze świeci słońce ". Wspominam słodkie lenistwo nad brzegiem morza, swoje ulubione miejsca i smaki , właśnie ...smaki...biorę do ręki książkę , która mimo tytułu "Egyptian cooking" zawiera przepisy nie tylko z kraju faraonów a z całego Maghrebu jak i innych krajów arabskich.
Zaciekawił mnie przepis na pierożki Fatayer , popularne w krajach takich jak Syria, Liban i Jordania.
Z racji zimowej pory , zmuszona byłam użyć szpinaku mrożonego i choć zapewne wersja oryginalna , ze świeżym szpinakiem , jest o niebo lepsza , to pierożki okazały się niezwykle smaczne i zostały pochłonięte w mgnieniu oka .
Fatayer
NA CIASTO:
250 g mąki
50 g masła
2 łyżeczki proszku do pieczenia
2 łyżki oliwy z oliwek
NADZIENIE:
1 kg świeżego szpinaku (użyłam mrożonego)
1 średnia cebula
ok. 50 g orzeszków piniowych
30 g masła
sól i pieprz do smaku
łyżeczka sumaku
Mąkę wymieszać z proszkiem do pieczenia , oliwą i masłem, zagnieść.Dodać tyle
wody by wyszło elastyczne ciasto.Odstawić na godzinę (w foliowej torbie).
Orzeszki uprażyć na patelni z odrobiną oliwy i odłożyć na ręcznik papierowy.
Bardzo drobno posiekać cebulę i chwilkę dusić na maśle, dodać szpinak ,
przyprawy i dusić ok. 5 min.Jeśli masa jest zbyt mokra , podgrzewać jeszcze
chwilę (bez przykrycia) aby odparował nadmiar płynu.
Na koniec dodajemy orzeszki i zdejmujemy patelnię z ognia.
Ciasto rozwałkować na cienkie płaty, dużą szklanką wyciąć kółka, na każdym
ułożyć po łyżeczce nadzienia i zlepić w pierożek. Piec 20 min. w 200
stopniach, do uzyskania złotego koloru (nie mogą zbrązowieć)
Podawać na ciepło np. z sosem jogurtowym ( choć na zimno są równie dobre)
czwartek, 10 stycznia 2008
Świąteczne ciasto Soni
Uwielbiam Święta Bożego Narodzenia i ich cudowną atmosferę , jednak zanim pani domu usiądzie wygodnie na kanapie i uraczy się kieliszkiem bożonarodzeniowej nalewki , musi przebrnąć przez istny maraton świątecznych zakupów ,sprzątania ,dekorowania domu , gotowania i pieczenia .
Gdy nieco zregenerowałam siły ( dwudniowe leniuchowanie na kanapie wydało mi się w tym przypadku w pełni usprawiedliwione ;) udaliśmy się z wizytą do znajomych , gdzie przy stole zastawionym świątecznymi delicjami , rozprawialiśmy o tegorocznym Bożym Narodzeniu.
Pośrodku stołu na pięknej , srebrnej paterze , leżało niesamowicie apetycznie wyglądające ciasto, jak się okazało, upieczone przez nastoletnią córkę gospodarzy, niezwykle zdolną pannę :)
Właściwie nie wiem czy ciasto to nazwać piernikiem czy murzynkiem ze świąteczną nutą , w każdym razie ciasto jest naprawdę przepyszne , wilgotne i nie za słodkie .Od siebie dodałam jedynie rodzynki i orzechy.
Świąteczne ciasto Soni
- 125 g miękkiego masła
- 2 jaja
- 250 ml mleka
- 1 szklanka cukru
- 2 szklanki mąki
- 1/2 słoika (ok.142 g ) powideł śliwkowych
- paczka (lub do smaku) przyprawy do piernika
- 2 łyżki kakao
- 2 łyżeczki sody
- szklanka rodzynek
- garść grubo posiekanych orzechów
Masło utrzeć z cukrem na puch, dodać jaja i zmiksować , dodać mleko, powidła , przyprawę piernikową , kakao i powoli dosypując mąkę miksować do uzyskania gładkiej masy.
Keksówkę ( ok. 36 cm) wysmarować masłem i wysypać bułką tartą.
Rodzynki odcedzić i obtoczyć w łyżce mąki.
Do ciasta dodać sodę , chwilkę miksować , dodać orzechy i rodzynki , wymieszać łyżką.
Masę włożyć do foremki , piec w tem. 160 -170 st . z termoobiegiem przez 25 min.
Ciasto sprawdzić patyczkiem , w razie potrzeby piec jeszcze 10 min.
Polewa
- 2 płaskie łyżki masła
- 2 łyżki cukru
- 2 łyżki mleka
- 2 łyżki kakao
Chwilkę gotować cały czas mieszając.
Przestudzoną polewą polać ciasto . Gdy polewa troszkę zastygnie , można udekorować ciasto wiórkami białej czekolady.
niedziela, 25 listopada 2007
Cytrusowy weekend 2007
Tym razem , gospodarzem kulinarnego święta była Tatter i chciałabym jej podziękować za pracę jaką włożyła w przygotowanie i prowadzenie Cytrusowego weekendu.
Cytrusy , kiedyś tak trudno dostępne, dziś są obecne w naszych domach na co dzień .
W szare , zimowe dni wnoszą do mojej kuchni odrobinę słońca i rozweselają ją swymi cudnymi kolorami .
Bez cytryn nie wyobrażam sobie życia, potrawom z mięsa nadają lekkości, ożywiają smak ryby,
są nieodzownym składnikiem sosów sałatkowych, ciast i deserów.
Pomarańcze , hmmm...przyznam , że pierwsze co przychodzi mi na myśl , to rzecz najprostsza czyli sok. Często , zaraz po obudzeniu , nachodzi mnie straszliwa ochota na szklankę pysznego , świeżo wyciśniętego soku z pomarańczy :)
Tenże sok często dodaję do dań z kurczaka czy wieprzowiny oraz najróżniejszych słodkości.
Za oknem istna zamieć śnieżna , siedzę ubrana w dwa swetry i zabieram się do wpisania przepisów , jeszcze tylko zrobię sobie herbatę ...z cytryną oczywiście.
Ryba z limonką
Na 1 duży filet (u mnie Panga ) potrzebujemy:
- sok z 1 limonki
- 2 łyżeczki miodowej musztardy Dijon
- gałązkę tymianku
- 2-3 łyżki oliwy z oliwek lub masła ghee
- sól i pieprz
Rybę skropić sokiem z limonki i zostawić na 10 min. Osuszyć ręcznikiem papierowym, natrzeć solą i pieprzem. Z gałązki ściągnąć listki tymianku.Każdą stronę ryby posmarować 1 łyżeczką musztardy miodowej i posypać połową tymianku.
Na patelni rozgrzać oliwę lub masło i smażyć rybę do uzyskania złotego koloru.
Rybę można również upiec na elektrycznym grillu.
Podawać z domowymi frytkami i majonezem.
Wieprzowina z selerem i pomarańczą
- 3 pory
- 2 marchewki
- 900 g wieprzowiny pociętej na spore kawałki (karkówka , łopatka)
- 1 duży seler
- 2 posiekane ząbki czosnku
- 200 ml wytrawnego , białego wina
- 200 ml bulionu z kurczaka
- sok i skórka otarta z 1 pomarańczy
- 3 łyżki oliwy
- 2 łyżeczki miodu
- 2 łyżeczki sosu sojowego
- spora gałązka rozmarynu
Piekarnik rozgrzać do temp. 120 st .Umyte i obrane warzywa kroimy na kawałki : pora kroimy na 5 części , marchewkę na kawałki podobnej wielkości , seler dzielimy na 4 części i kroimy na plastry grubości 1 cm.
Rozgrzać dużą patelnię i na oliwie obsmażyć kawałki mięsa.Wieprzowinę przełożyć do dużego , żaroodpornego naczynia.
Na patelnię wrzucić warzywa , smażyć ok.3 min , aż zbrązowieją, dodać czosnek i smażyć jeszcze minutę.
Warzywa, wraz z sokami , przełożyć do naczynia z wieprzowiną. W misce wymieszać miód z sosem sojowym, sokiem i skórką z pomarańczy winem i bulionem, dodać gałązkę rozmarynu , doprawić solą i pieprzem.
Wszystko doprowadzić do wrzenia, naczynie przykryć , wstawić do piekarnika i dusić ok.2 godz. (po 1 godz. zamieszać).
zródło :Good Food
Ciasteczka cytrynowe
Przepis znalazłam tutaj
Ciasteczka faktycznie dość mocno się rozlewają podczas pieczenia, więc zwrócić uwagę na radę autorki , dotyczącą odległości pomiędzy ciastkami. Śmietanę crème fraiche zastąpiłam jogurtem bałkańskim zmieszanym pół na pół ze śmietaną kremówką.
Zamiast lukrować ciasteczka , przełożyłam je cytrynowo-miodową Philadelphia.

Masa serowa:
- 2 serki Philadelphia
- 3-4 łyżeczki jasnego , płynnego miodu
- sok z 1 małej cytryny
Ciasteczka cytrynowe
" 135 g masła o temperaturze pokojowej
1 szklanka + 2 łyżki cukru
1 łyżka skórki startej z cytryny
2 żółtka
1 jajko
1 ¼ szklanki crème fraiche
2 ½ szklanki mąki tortowej
¾ łyżeczki proszku do pieczenia
¾ łyżeczki sody oczyszczonej
½ łyżeczki soli
Utrzeć mikserem masło z cukrem na puszystą masę. Po kolei dodać żółtka i jajko, za każdym razem dobrze miksując. Dodać skórkę z cytryny i crème fraiche i wymieszać.
Do osobnej miski przesiać mąkę, proszek do pieczenia, sodę i sól. Dodać mąkę z dodatkami do ucieranej masy i miksować aż składniki się połączą. Chłodzić masę w lodówce przez 30 minut.
Rozgrzać piekarnik do temperatury 160°C. Łyżką (lub łyżką do lodów) układać porcje masy w odległości 5 cm od siebie na blasze wyłożoną pergaminem. Wstawić do piekarnika i piec 15 – 18 minut dopóki ciasteczka nie zrumienią się lekko od spodu. Wyjąć z piekarnika i odstawić, by ostygły."
poniedziałek, 12 listopada 2007
Orzechowy weekend 2007
W kuchni polskiej orzechy cieszą się dużym powodzeniem , od wieków są
jednym z głównych składników rozmaitych ciast, ciasteczek , rogali i deserów.
Jednak nie samymi słodkościami orzech żyje , równie doskonale czuje się w towarzystwie mięs pieczonych czy duszonych, ryb, warzyw ,ryżu i makaronów.
Orzechowy weekend , zainicjowany przez Elę z My Best Food
sprawił , że na moim stole pojawiła się przepyszna sałatka z orzechami, cykorią, gruszkami i bekonem , a na deser morelowe ciasteczka z orzechową bezą .
Sałatka z cykorią i orzechami
- 8 cienkich plasterków bekonu
- 2 główki cykorii
- 50 g rukoli
- 2 duże gruszki
- 3 łyżki oliwy z oliwek
- 1 łyżka soku z cytryny
- 2 łyżeczki płynnego miodu
- 1 łyżeczka musztardy Dijon
Do miseczki wlać oliwę , sok z cytryny , miód , musztardę i wymieszać do uzyskania aksamitnego sosu.
Bekon usmażyć na rozgrzanej patelni , osączyć na ręczniku papierowym. Cykorię podzielić na listki, gruszki pokroić w cienkie plastry.Listki cykorii ułożyć na talerzu, dodać plastry gruszek, bekon, rukolę , posypać orzechami i polać sosem.
zródło : Good Food
Morelowe ciasteczka z orzechowa bezą
- 5 dag maki
- 5 dag świeżego masła
- łyżeczka ekstraktu z wanilii
- szczypta soli
- 1 białko
- 1 żółtko
- 12 dag cukru
- 1/2 szklanki posiekanych orzechów pekan
- 1/2 szklanki dżemu morelowego niskosłodzonego

Piekarnik rozgrzać do temp. 180 st.
Mikserem utrzeć masło z mąką , wanilią , solą, żółtkiem i 6 dag cukru.
Natłuścić kwadratową foremkę o boku 24 cm. , wyłożyć na nią ciasto i piec przez 15 min.
Białko ubij na sztywną pianę , pod koniec ubijania powoli wsypujemy 6 dag. cukru.Piana powinna być lśniąca i sztywna.Następnie dodajemy posiekane orzechy i delikatnie mieszamy.
Upieczone ciasto wyjmujemy z piekarnika , smarujemy dżemem i rozkładamy pianę z orzechami.
Pieczemy przez ok. 20 min , aż piana nabierze jasnobrązowego koloru.
Kroimy ciasto na niewielkie kwadraty , podajemy po ostudzeniu.
zródło H.Walden "Ciastka, ciasteczka i babeczki"
środa, 31 października 2007
Festiwal dyni część II
Festiwal dyni postanowiłam zakończyć pierożkami z dyni w maśle ziołowym. Delikatny smak nadzienia doskonale komponuje się z masłem bazyliowo-czosnkowym.
W innej wersji , puree z dyni można zastąpić utłuczonymi na miazgę orzechami oleistymi.
"Pierożki z dyni w maśle ziołowym"
- 400 g puree z dyni
- 30 ml oliwy z oliwek
- 75 g drobno posiekanej szynki parmeńskiej
- 50 g świeżo startego parmezanu
- 2 łyżki posiekanej szałwii
- 3 łyżki posiekanej bazylii
- 1 żółtko
- 30 ml gęstej śmietany
- szczypta startej gałki muszkatołowej
- 400 g mąki
- 1 łyżeczka soli
- 40 ml oliwy z oliwek
- 4 lekko roztrzepane jaja
- 160 g masła lub oliwy z oliwek ( zmieszałam pół na pół)
- 6 przepołowionych ząbków czosnku
- 30 g świeżej bazylii
Zagnieść ciasto pierogowe, rozwałkować dość cienko , podzielić na pasy szerokości ok. 8 cm.
Układać po łyżeczce farszu w 4- 5 cm odstępach .Ciasto wokół nadzienia delikatnie posmarować wodą, przykryć drugim arkusikiem ciasta i dokładnie docisnąć wokół kopczyków z nadzieniem.
Okrągłą foremką do ciastek lub kieliszkiem wyciąć pierożki.
Pierożki gotować w osolonej wodzie z odrobiną oliwy przez 5-6 min.
Na wolnym ogniu stopić masło, po czym dodać czosnek i zostawić go na kilka minut , uważając jednak by czosnku nie zrumienić. Dodać posiekaną bazylię , zamieszać.
Masłem polać pierożki.
wtorek, 30 października 2007
Żurawinowy czas

Przyznam , że nigdy nie przepadałam za żurawiną, pewnie dlatego , że do tej pory miałam z nią styczność jedynie w postaci kupnych dżemów. W tym roku postanowiłam kupić świeże żurawiny
i przekonać się czy posmakują mi w wersji domowej. Wyszperałam kilka ciekawych przepisów , zakasałam rękawy i zabrałam się do pracy. Zarówno żurawinowy domowy dżemy , jak i chutney'e z żurawiną , zaskoczyły mnie swoim smakiem i sprawiły , że podobnie jak żurawie zakochałam się w czerwonych , rosnących na bagnach kuleczkach .
Sernik z żurawiną
- słoik dżemu z żurawin (ok.30 dag)
- 250 g ciasteczek digestive (dałam 125 g ciastek z czekoladą i 125 g zwykłych)
- 125 g miękkiego masła
- 3 łyżki zmielonych migdałów (opcjonalnie)
- 3 jaja
- 4 łyżki cukru
- 50 dag twarogu na sernik
- 150 g śmietany kremówki
- 2 łyżeczki ekstraktu z wanilii
- skórka otarta z 1 pomarańczy
Masę rozłożyć na wyłożonej papierem do pieczenia tortownicy ( średnicy 23 cm) i wstawić na godzinę do lodówki.
Żółtka utrzeć z twarogiem, śmietaną, cukrem , wanilią i skorka z pomarańczy.
Białka ubić na sztywną pianę , wymieszać z masą serową i wyłożyć na ciasteczkowy spód .
Piec w temp. 180 st. przez około 40 min. Pózniej ciasto pozostawić ok. 30 min. w wyłączonym piekarniku. Wyjąć i odstawić do całkowitego wystygnięcia. Na wierzchu rozsmarować dżem z żurawin.
Żurawiny z gruszkami
- 3 szklanki świeżych żurawin
- 1 szklanka cukru
- 1/2 szklanki świeżego soku z pomarańczy
- 1/2 szklanki rodzynek
- 1 łyżka soku z cytryny
- 1 łyżka skórki otartej z cytryny
- 2-3 twarde, pocięte w kosteczkę gruszki
Gorące żurawiny przełożyć do słoików , zamknąć i postawić dnem do dołu.
Żurawinowy chutney z szalotkami
- 34 dag. świeżych żurawin
- 1 łyżka oliwy z oliwek
- 1/4 szklanki posiekanych szalotek
- 1 łyżka startego , świeżego imbiru
- 1 szklanka brązowego cukru
- 2 łyżki czerwonego octu winnego
- sól i pieprz do smaku
Dodać żurawiny, cukier, ocet i 1 szklankę wody, zagotować. Zmniejszyć ogień i gotować aż większość żurawin nie popęka ok.10 min. Doprawić solą i pieprzem. Przełożyć do słoików.
Chutney z żurawiną i czerwoną cebulą
- 1/2 szklanki octu jabłkowego
- 2/3 szklanki jasnego, brązowego cukru
- 1 łyżeczka soli
- 1/2 łyżeczki utartych w mozdzierzu nasion kardamonu
- 1 szklanka smażonej skórki z pomarańczy
- 1 i 1/2 szklanki posiekanej czerwonej cebuli
- 2 jabłka pokrojone w kostkę
- 5 szklanek świeżych lub mrożonych żurawin
- 1/2 szklanki pokrojonego w plasterki selera naciowego
Zredukować ogień i gotować aż zmiękną jabłka i większość płynu wyparuje (ok.30-40 min.)
Dodać żurawiny i gotować jeszcze 10 min.Przełożyć do słoików.
